Chuyện Apple mở cửa hiệu ở Ấn Độ và quy định ENT ở VN
      E-mail        
Việc Apple tiếp tục gặp khó trong việc mở cửa hàng riêng tại thị trường Ấn Độ vì quy định của nước này ràng buộc nhà bán lẻ nước ngoài phải mua một lượng lớn vật liệu sản xuất từ các công ty Ấn Độ cho thấy biện pháp của Ấn Độ phần nào hiệu quả hơn so với quy định “ENT” nhằm hạn chế doanh nghiệp bán lẻ nước ngoài mở nhanh cửa hàng ở Việt Nam hiện nay.

 

Dù có công cụ ENT, nhưng các hệ thống bán lẻ nước ngoài vẫn mở rộng khắp tại Việt Nam mà không bị ràng buộc về tỷ lệ hàng hóa trong và ngoài nước bán -Ảnh minh họa: Quốc Hùng

 

The Wall Street Journal gần đây đưa tin rằng kế hoạch mở Apple Store tại Ấn Độ chưa thể trở thành sự thật sau khi Apple bị Bộ Tài chính nước này loại khỏi vòng "đặc cách". Và đây không phải là lần đầu tiên thương hiệu “táo khuyết” nổi tiếng toàn cầu về sản phẩm công nghệ gặp khó khăn trong việc mở cửa hàng riêng dưới thương hiệu của mình tại thị trường có dân số đông thứ hai trên thế giới này.

 

Tháng trước, Tổng giám đốc Apple Tim Cook đã gặp gỡ Thủ tướng Ấn Độ Narenda Modi, thảo luận về việc sản xuất và bán lẻ tại nước này. Ông cũng gặp các ngôi sao Bollywood, thăm một đền thờ và tham dự một trận cricket.

 

Tuy nhiên, một quan chức chính phủ Ấn Độ cho The Wall Street Journal biết: “Chúng tôi vẫn làm theo chính sách cũ. Chúng tôi muốn (sử dụng) nguồn lực địa phương để tạo việc làm. Không thể có trường hợp mọi người chỉ xem Ấn Độ như một thị trường. Hãy để họ sản xuất tại đây”.

 

Ấn Độ yêu cầu cửa hàng bán lẻ của một thương hiệu có hơn 51% sở hữu nước ngoài phải mua ít nhất 30% vật liệu, hàng hóa sản xuất từ các công ty Ấn Độ, ưu tiên từ doanh nghiệp vừa và nhỏ. Tuy nhiên, điều khó khăn là không có nhiều nhà sản xuất linh kiện điện thoại cao cấp của nước này để Apple mua nhằm đáp ứng yêu cầu đó.

 

Tuy nhiên, chính phủ cho phép đi đường vòng nếu nhà bán lẻ mang đến công nghệ “hiện đại” và “tốt nhất” chưa có tại Ấn Độ. Để đánh giá xem một công ty có phải ngoại lệ không, Ấn Độ có một hội đồng để xem xét kỹ lưỡng. Tháng trước, hội đồng đề nghị giảm nhẹ điều kiện cho Apple nhưng Ban Xúc tiến đầu tư nước ngoài và Bộ trưởng tài chính Arun Jaitley không đồng tình do có bất đồng liên quan đến công nghệ của Apple.

 

Có thể nói quy định ràng buộc nhà bán lẻ nước ngoài mua 30% giá trị sản phẩm từ các nhà cung cấp nội địa của Ấn Độ đang được xem là trở ngại lớn nhất của không riêng Apple mà đối với bất kỳ nhà bán lẻ ngoại nào muốn tiếp cận thị trường có dân số đông thứ hai thế giới này.

 

Giới phân tích cho rằng quy định này của Ấn Độ xem ra không khó đối với nhiều nhà bán lẻ hàng hóa tổng hợp dưới nhiều thương hiệu khác nhau nhưng lại rất khó với các nhà bán lẻ chỉ sở hữu một nhãn hiệu như Apple. Đó là quy định rất cụ thể và rõ ràng, ít nhất là sẽ bảo vệ được sản xuất trong nước và hỗ trợ được việc tiêu thụ hàng hóa của doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ấn Độ. Nếu đáp ứng được yêu cầu, nhà bán lẻ ngoại có thể mở được nhiều điểm bán, thì đồng nghĩa với việc ít nhất 30% hàng hóa của doanh nghiệp nước này được tiêu thụ tại điểm bán đó.

 

Đối chiếu với quy định về mở điểm bán lẻ của nước ta với nhà đầu tư nước ngoài, thoạt đầu ai cũng nghĩ là khắt khe hơn và doanh nghiệp bán lẻ nước ngoài sẽ rất khó mở điểm bán thứ hai do bị ràng buộc về quy định về ENT (xác định nhu cầu kinh tế cần thiết của địa điểm). Tuy nhiên thực tế diễn ra hoàn toàn ngược lại, khi mỗi địa phương áp dụng ENT một kiểu.


 

Hệ thống Cash & Carry của Metro đã lọt vào nhà đầu tư Thái Lan khiến nhiều doanh nghiệp trong nước lo ngại hàng hóa sẽ bị loại khỏi kênh phân phối này để ưu tiên cho hàng Thái. Ảnh: Quốc Hùng

 

Theo ông Phạm Ngọc Hưng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TPHCM, trong cam kết của Việt Nam khi gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), quy định ENT được đưa ra như một cách hạn chế nhà đầu tư nước ngoài chiếm lĩnh thị trường bán lẻ tại Việt Nam, bảo vệ doanh nghiệp trong nước.

 

Thế nhưng, từ năm 2009, Việt Nam lại chưa vận dụng được công cụ này, các cơ quan quản lý nhà nước vô tư cho các doanh nghiệp FDI mở tiếp điểm bán thứ hai rất nhanh mà không cần điều kiện kinh tế gì hết, thiếu quy hoạch, dẫn đến tình trạng doanh nghiệp FDI đổ vào Việt Nam, mua tràn lan và phát triển hệ thống bán lẻ trên đất Việt Nam, cạnh tranh quyết liệt trực tiếp với các nhà bán lẻ trong nước. Thậm chí có doanh nghiệp bán lẻ mở điểm bán đối diện và ngay bên cạnh với điểm bán của doanh nghiệp bán lẻ Việt Nam.

 

Một số ý kiến bức xúc cho rằng công cụ ENT đặt ra dường như chỉ mang lại lợi ích cho một nhóm những người có trách nhiệm xem xét đánh giá về việc cấp phép đầu tư ở một số địa phương, chứ chưa thể mang lại tác dụng thật sự là để bảo vệ doanh nghiệp bán lẻ và sản xuất trong nước như mục tiêu ban đầu đặt ra. Hơn nữa, ENT chỉ hạn chế về điểm mở chứ không có ràng buộc nào liên quan đến việc tiêu thụ hàng hóa trong hay ngoài nước.

 

Mặt khác, các nhà bán lẻ nước ngoài dễ dàng bỏ số tiền lớn để thâu tóm các cả hệ thống siêu thị trong nước, cửa hàng tiện lợi, thậm chí cả kênh bán hàng online, đẩy doanh nghiệp sản xuất trong nước vào khó khăn khi đưa hàng hóa vào kinh doanh.

 

Thực tế, sau khi thâu tóm hệ thống bán lẻ Việt Nam, các doanh nghiệp nước ngoài thường đưa hàng của nước họ vào, trong khi đối với hàng hóa trong nước, họ đưa ra tiêu chí khó khăn, đòi chiết khấu cao để doanh nghiệp bán không có lời, thậm chí phải chịu lỗ. Ông Hưng dẫn chứng trường hợp hệ thống phân phối Cash & Carry rơi vào doanh nghiệp Thái, thì hàng hóa Thái Lan vào rất nhiều, thậm chí cả trái cây của nước này.

 

Quay trở lại câu chuyện Apple mở cửa hàng dưới thương hiệu riêng của hãng, có ý kiến cho rằng quy định của Ấn Độ như trên là tương đối khắt khe, bởi những sản phẩm của Apple mang tính đặc thù với công nghệ cao mà Ấn Độ cũng chưa có nhiều doanh nghiệp phát triển linh phụ kiện này.

 

Tuy nhiên giới phân tích cho rằng, chính quyền Ấn Độ có cái lý của họ khi đặt ra điều kiện này, bởi nếu Apple không muốn mất thị trường với hơn 1,3 tỉ người này thì hãng phải bắt tay với chính quyền địa phương để tìm kiếm hoặc hỗ trợ doanh nghiệp địa phương phát triển sản phẩm, linh phụ kiện để đạt được tỷ lệ nội địa hóa như quy định. Điều này sẽ giúp cho ngành sản xuất của Ấn Độ trong lĩnh vực này phát triển. Và nếu Việt Nam cũng đặt ra được điều kiện này trước khi cấp phép và ưu đãi các dự án FDI thì ngành sản xuất công nghiệp hỗ trợ trong nước cũng có thể sẽ phát triển.

 

Việt Nam chỉ còn thời gian rất ngắn để giữ ENT vì khi Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) và nhiều hiệp định thương mại tự do, chẳng hạn Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam và EU (FTA VN-EU), có hiệu lực, thì theo cam kết, bước sang năm thứ 6, Việt Nam không áp dụng cơ chế ENT cho các nhà bán lẻ của các nước thành viên. Khi ấy, các doanh nghiệp bán lẻ nước ngoài, đặc biệt là Mỹ, có thể sẽ đầu tư rất lớn vào Việt Nam.

 

Do đó, trong khi điều kiện còn đang cho phép, Chính phủ và chính quyền các địa phương cần sử dụng công cụ ENT để bảo vệ doanh các nhà bán lẻ trong nước, bảo vệ sản xuất trong nước để doanh nghiệp "trưởng thành" hơn, trước khi không còn được bảo hộ và rào cản nào.

 

Theo Quốc Hùng (Thời báo kinh tế Sài Gòn)


In bài
  Ý kiến của bạn
Họ tên : E-mail (*):
Tiêu đề :
Nội dung ý kiến :
Lưu ý: (*) là bắt buộc nhập
Các tin khác
Xem theo ngày :
Quảng cáo 2nd
Khám phá Anova Feed
 
ĐĂNG KÝ NHẬN BẢN TIN BSA
 
Flash MP3 Player
12 CA KHÚC
Hát về hàng Việt

  QUẢNG CÁO 
Designed & Implementation by VietPho Co., Ltd.