Với sản phẩm này, ngoài việcgiúp cải thiện kinh tế, đồng bào Raglai mong muốn sẽ quảng bá, giới thiệu vềnét văn hoá cho những người có nhu cầu, nhất là du khách tại các điểm du lịch.

Ngườidân Raglai sản xuất đàn Chapi

Trong ca khúc nổi tiếng “Giấcmơ Chapi” của nhạc sĩ Trần Tiến, tình yêu của đồng bào dân tộc Raglai gắn liềnvới loại nhạc cụ độc đáo, đàn Chapi. Đi đến đâu cũng nghe nhiều người hát cakhúc này nhưng ít ai hình dung nổi cây đàn này như thế nào, ở đâu hay nét độcđáo của cây đàn Chapi như thế nào. Chỉ có khi tận mắt chứng kiến, tận tai nghemới thấy đàn Chapi khi ngân lên, tiếng đàn nghe như suối chảy róc rách. Qua bàihát, tình yêu con người và đất trời ở đại ngàn đã thật sự thẩm thấu vào mỗi gốccây, ngọn cỏ, mang dáng hình của người Raglai.

“Ở nơi ấy đàn dê trắng nhởnnhơ quanh đồi

Một mái tranh nghèo, một nhàsàn yên vui

Ở nơi ấy họ đang sống cuộc sốngyên bình

Ai nghèo cũng có cây đàn Chapi.

Khi rung lên vài sợi dây đànđã đong đầy, hồn người Raglai”.

Đàn Chapi được sản xuất kháđơn giản. Từ một ống tre to, người nghệ nhân tách vỏ tre lên làm 8 cặp dây, sauđó vót miếng tre thật nhẵn nhét vào giữa các sợ dây.

AnhPinăng Ngúng biểu diễn đàn Chapi với điệu nhạc vui nhộn, âm thanh vui tai

Theo anh Pinăng Ngúng, thônSuối Rua, người chuyên làm đàn Chapi thì việc sản xuất nhạc cụ này không khó, điềuquan trọng là người làm phải có kinh nghiệm chọn cây lồ ô, tre, nứa … không quánon mà cũng không quá già, để khi chế tác xong, đàn có âm thanh trầm, bổng. Nếukhai thác nguyên liệu quá non, đàn sẽ không tạo ra được âm thanh như mong muốn.Tuy nhiên, đối với những người mới tiếp cận được với loại đàn này thì việc chơiđàn Chapi lại là cả một nghệ thuật và không hề dễ.

Theo chia sẻ của ông Võ VănHùng, cán bộ UBND xã Phước Tiến, huyện Bác Ái, Ninh Thuận: “Đàn Chapi có tính độc đáo và lạ mắt. Nguồn nguyên liệu để chế tác nhạccụ này có sẵn, là điều kiện thuận lợi cho việc sản xuất. Gần đây, đàn Chapi đượcgiới thiệu, trưng bày và bán tại nhiều khu vực như ở Ninh Thuận, Đăk Lăk, các tỉnhTây Nguyên… Tuy nhiên, lượng sản phẩm bán ra còn quá khiêm tốn. Trung bình mỗingười ngày làm ra 3 cái/ngày, giá bán từ 80 đến 100 nghìn đồng/cái”.

Theo tìm hiểu, giá cả như vậyđược xem là ổn. Tuy nhiên khó khăn là thị trường còn hạn chế, đặc biệt kháchhàng mua sản phẩm này không biết sử dụng. Ngay tại các điểm bán hàng ký gửi thìngười bán không biết đánh, nên việc quảng bá gặp sản phẩm này sẽ là trở ngại lớn.

Ngườicao tuổi của đồng bào Raglai là những người có nhiều kinh nghiệm khi chơi nhạccụ này.

Ông Hùng chia sẻ: Sắp tới, địa phương cũng có kế hoạch tập huấncho các điểm bán hàng để họ biết về lịch sử, nguồn gốc cây đàn cũng như biết cáchđánh đàn để chia sẻ, hướng dẫn cho khách hàng sử dụng. Khi khách hàng hiểu và sửdụng được cây đàn này thì sẽ tăng được sức mua. Chính quyền địa phương sẽ luônđồng hành và hỗ trợ để giúp đồng bào Raglai phát triển đàn Chapi hướng đến thịtrường, để đồng bào có nguồn thu nhập, giải quyết khó khăn.

ÔngVõ Văn Hùng (áo trắng), cán bộ UBND xã Phước Tiến, huyện Bác Ái, Ninh Thuận làngười phụ trách việc phát triển thị trường của sản phẩm đàn Chapi

Tham quan dự án khởi nghiệpnày, đại diện Dự án Sáng tạo Khởi nghiệp của Trung tâm BSA đánh giá đây là dựán khả thi. Người dân tận dụng được nguồn tài nguyên sẵn có, được phép khaithác trong rừng ở địa phương nên luôn chủ động và tiết kiệm được khoản chi phívề nguyên liệu sản xuất.

Thế nên, các ban ngành, đoànthể của tỉnh Ninh Thuận, nhất là CLB Sáng tạo khởi nghiệp (SKC) của tỉnh này phảichủ động trong việc quảng bá, để đàn Chapi không chỉ được nhiều người dân Việtbiết đến mà còn tự tin, vươn ra thị trường quốc tế.

Dự án Sáng tạo Khởi nghiệp (SKC) ra đời từ năm 2014, do Trung tâm Nghiên cứu kinh doanh & Hỗ trợ doanh nghiệp (BSA) sáng lập và điều phối. Dự án nhẳm hỗ trợ thanh niên các tỉnh, thành mới lập nghiệp. Trong 4 năm qua, Dự án sáng tạo khởi nghiệp đã hỗ trợ huấn luyện, tập huấn cho hàng ngàn thanh niên mới lập nghiệp, các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại nhiều tỉnh, thành trên cả nước về các chiến lược kinh doanh, cách thức xây dựng doanh nghiệp, xây dựng thương hiệu, phát triển thị trường… Đặc biệt, SKC đã tổ chức thành công 2 cuộc thi “Dự án sáng tạo khởi nghiệp” trong 2 năm 2015 và 2016 với gần 200 đề tài tham gia. Năm 2017, Trung tâm BSA, SKC và các đối tác chiến lược tiếp tục tổ chức sân chơi này dành cho các các cá nhân, tổ chức khởi nghiệp. Hạn chót nhận bài thi là ngày 31.8.2017.

Bài& ảnh: Anh Tuấn