Đi tìm “Ngọc trong đá”: Từ nguồn khoáng Đảnh Thạnh đến câu chuyện thương hiệu Việt (bài 1)

Giếng nước khoáng thiên nhiên Đảnh Thạnh
Bà Nguyễn Thị Nga - Tổng Giám đốc Vikoda - giới thiệu với khách về giếng khai thác nước khoảng Đảnh Thạnh.
  • Nước khoáng kiềm tự nhiên Vikoda có độ pH 9.0 (dao động 8,5-9,5), có lợi cho sức khỏe.
  • Nguồn nước khai thác từ mỏ khoáng nóng Đảnh Thạnh ở Diên Thọ thuộc Khánh Hòa, đóng chai trực tiếp tại nguồn qua hệ thống khép kín, không can thiệp tạo kiềm nhân tạo.
  • Trữ lượng khai thác tối đa bị khống chế ở mức 500 m³/ngày đêm để đảm bảo tái tạo mạch ngầm, vùng bảo vệ tài nguyên rộng 35 ha.
  • 22 năm liên tiếp đạt Hàng Việt Nam Chất Lượng Cao; xuất khẩu sang Trung Quốc và đang xúc tiến sang Nhật, Mỹ, Hàn; đặt mục tiêu doanh thu 40 triệu USD năm 2028.

Ngày 25/9/2026, tại Nhà máy Nước khoáng Đảnh Thạnh – Vikoda, xã Diên Thọ, tỉnh Khánh Hòa, Hiệp hội Doanh nghiệp Hàng Việt Nam chất lượng cao phối hợp cùng Công ty Cổ phần Nước khoáng Khánh Hòa Vikoda tổ chức Company Tour với chủ đề: “Từ tài nguyên bản địa đến thương hiệu HVNCLC – do Người tiêu dùng bình chọn”.

Chương trình nằm trong chuỗi hoạt động hướng tới kỷ niệm 30 năm Hàng Việt Nam chất lượng cao, quy tụ đại diện doanh nghiệp, chuyên gia, giảng viên, sinh viên, người tiêu dùng và báo chí. Đoàn trực tiếp tham quan nguồn khoáng Đảnh Thạnh, dây chuyền sản xuất, khu vực kiểm soát chất lượng, đồng thời trao đổi với doanh nghiệp về quá trình khai thác, bảo vệ nguồn nước và phát triển thương hiệu.

Vì sao một nguồn nước nằm sâu dưới lòng đất có thể trở thành một thương hiệu được người tiêu dùng lựa chọn suốt nhiều năm? Vikoda gọi hành trình ấy là “Ngọc trong đá”. Company Tour mở ra cuộc đối thoại về cách một tài nguyên bản địa được gìn giữ, nâng giá trị và đưa ra thị trường. Phía sau câu chuyện thương hiệu còn là bài toán về giới hạn khai thác, công nghệ, tiêu chuẩn chất lượng và khả năng phát triển bền vững.

Đoàn tham quan nguồn nước khoáng kiềm thiên nhiên Đảnh Thạnh.
Bà Nguyễn Thị Nga, Tổng Giám đốc Vikoda (phải), đang giới thiệu về nguồn nước khoáng thiên nhiên Đảnh Thạnh cho đoàn khách của tour “Từ tài nguyên bản địa đến thương hiệu HVNCLC – do Người tiêu dùng bình chọn” do Hiệp hội Doanh nghiệp Hàng Việt Nam chất lượng cao tổ chức hôm 25-9.

Khai thác nguồn nước khoáng thiên nhiên Đảnh Thạnh: Lịch sử và đặc tính kiềm

Mở đầu chương trình, bà Vũ Kim Hạnh – Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Hàng Việt Nam chất lượng cao, nhắc đến một công thức mà Hiệp hội đã theo đuổi trong nhiều năm, đó là: “Tài nguyên bản địa + Công nghệ mới”.

Theo bà Kim Hạnh, nếu hai thập niên đầu của HVNCLC đặt nặng vai trò của “ông giám khảo thị trường” là người tiêu dùng, thì bước vào thập niên thứ ba, doanh nghiệp phải đối diện thêm những chuẩn mực mới, trong đó có chuẩn hội nhập và chuẩn xanh. Vikoda là một trường hợp có thể nhìn thấy khá rõ sự chuyển dịch này.

Thăm giếng nước khoáng thiên nhiên Đảnh Thạnh.
Trên đường ra giếng khai tháng nước khoáng kiểm tự nhiên Đảnh Thạnh.

Nguồn khoáng Đảnh Thạnh đã được nghiên cứu qua nhiều giai đoạn. Theo hồ sơ và thông tin doanh nghiệp giới thiệu tại chương trình, năm 1986 giếng khoan đầu tiên được thực hiện ở độ sâu khoảng 220 m, với nhiệt độ nước tại vòi khoảng 72°C. Công ty Cổ phần Nước khoáng Khánh Hòa được thành lập năm 1990. Nhưng thương hiệu không bắt đầu bằng câu chuyện “nước kiềm pH 9.0” như cách người tiêu dùng thường biết đến Vikoda hiện nay.

Bà Nguyễn Thị Nga – Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Nước khoáng Khánh Hòa, kể rằng sản phẩm đầu tiên được người dân địa phương biết đến là Đảnh Thạnh – nước khoáng có ga. Vì đầu những năm 1990, người dân Khánh Hòa vẫn quen sử dụng nước mưa được trữ trong bể và đun lên để uống. Một chai nước không ga, nhìn giống nước lọc, rất khó thuyết phục người tiêu dùng bỏ tiền mua.

Đảnh Thạnh vì thế phải bắt đầu bằng một sản phẩm có ga, có vị đặc trưng, rồi từng bước mở rộng sang những dòng sản phẩm khác. Câu chuyện này cho thấy một điều thường bị bỏ qua khi nói về tài nguyên bản địa, có tài nguyên chưa đồng nghĩa với có thị trường.

Từ đó, doanh nghiệp phải tìm được cách chuyển giá trị tự nhiên thành giá trị mà người tiêu dùng hiểu, chấp nhận và sẵn sàng trả tiền. Với Vikoda, một trong những bước chuyển đáng chú ý là việc đưa đặc tính nước khoáng kiềm tự nhiên trở thành một phần quan trọng trong nhận diện sản phẩm.

Theo bà Nga, tính kiềm của nguồn nước không phải đặc tính mới được tạo ra trong quá trình sản xuất. Doanh nghiệp dẫn lại các tài liệu nghiên cứu từ trước đây ghi nhận đặc tính này. Tuy nhiên, việc truyền thông mạnh hơn về tính kiềm của Vikoda bắt đầu từ khoảng năm 2021, trong bối cảnh người tiêu dùng Việt Nam quan tâm nhiều hơn tới nước kiềm và các sản phẩm gắn với sức khỏe.

Theo tiêu chuẩn công bố mà doanh nghiệp giới thiệu tại chương trình, sản phẩm Vikoda có pH 9, với khoảng dao động cho phép 8,5-9,5.

Như vậy, điều thay đổi không phải nguồn nước, mà là cách doanh nghiệp đọc lại tài nguyên của mình và cách thị trường nhìn vào tài nguyên đó.

Nước khoáng kiềm thiên nhiên tốt cho sức khỏe.
“Nước khoáng kiềm tự nhiên có độ pH 9 có nhiều lợi ích với sức khỏe”, bà Nguyễn Thị Nga, Tổng Giám đốc Vikoda giới thiệu với khách thăm giấng nước Đảnh Thạnh 2.

Khai thác tài nguyên bản địa bền vững: Giới hạn 500 m³ của Vidoka

Trong chuyến Company Tour, nhiều câu hỏi được đặt ra tại khu vực nguồn khoáng. Chẳng hạn như, nguồn nước có thể khai thác bao nhiêu? Và nếu đây là tài nguyên hình thành qua thời gian rất dài, doanh nghiệp sẽ làm gì để không khai thác quá mức?

Bà Nguyễn Thị Nga cho biết Vikoda xác định việc sử dụng nguồn khoáng phải đi theo hướng duy trì và phát triển bền vững. Theo doanh nghiệp, trữ lượng được phép khai thác tối đa là 500 m³/ngày đêm. Con số này được doanh nghiệp xem như một giới hạn cần tuân thủ để nguồn nước có thời gian tái tạo. Đây là điểm làm thay đổi cách nhìn về “ngọc trong đá”.

Nếu chỉ nhìn từ góc độ marketing, “ngọc trong đá” là câu chuyện về một nguồn nước đặc biệt. Nhưng nếu nhìn từ góc độ tài nguyên, đó là câu chuyện về giới hạn khai thác.

Một thương hiệu nước khoáng không thể chỉ đặt câu hỏi hôm nay bán được bao nhiêu chai. Câu hỏi quan trọng hơn là 10 năm, 20 năm hay lâu hơn nữa, nguồn nước tạo nên thương hiệu ấy còn được duy trì thế nào.

Hiện nay, Vikoda có khu vực bảo vệ nguồn rộng khoảng 35 ha. Nhà máy đặt gần nguồn và nước được dẫn qua hệ thống khép kín để sản xuất, đóng chai. Doanh nghiệp cũng cho biết việc kiểm tra chất lượng nguồn nước được thực hiện định kỳ hai lần mỗi năm, với các mẫu kiểm nghiệm được thực hiện theo quy định.

TS. Phan Văn Minh – Cố vấn chương trình Khởi nghiệp từ tài nguyên bản địa của Trung tâm BSA đặt vấn đề về cấu trúc địa chất và khả năng tái tạo nguồn nước.

Vikoda cho biết khu vực bảo vệ nguồn nước được xác định theo quy định hiện hành, đồng thời doanh nghiệp phải theo dõi chất lượng nước định kỳ. Về nguồn gốc địa chất của nước, bà Nga dẫn các kết quả nghiên cứu địa chất cho rằng nước thẩm thấu qua các tầng đá và đứt gãy rồi tập trung về khu vực khai thác.

Trong khi đó, TS. Dương Đức Minh – Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế và Du lịch TP.HCM cho rằng, câu chuyện thương hiệu có thể kết hợp yếu tố khoa học với lớp văn hóa địa phương, nhưng nền tảng khoa học vẫn cần được xác định chính xác. Đây là một điểm rất đáng chú ý đối với những doanh nghiệp xây dựng thương hiệu từ tài nguyên bản địa.

Theo giới thiệu của doanh nghiệp, nhà máy có diện tích khoảng 50.000 m², với sáu dây chuyền tự động nhập khẩu từ Ý, Đức và Đài Loan, công suất khoảng 400.000 lít/ngày.

Nước được dẫn từ nguồn qua hệ thống khép kín để sản xuất và đóng chai tại nhà máy. Đây cũng là điểm được bà Nguyễn Thị Nga nhấn mạnh khi trả lời câu hỏi của TS. Phan Văn Minh về sự khác biệt giữa nước khoáng thiên nhiên và các sản phẩm nước khác trên thị trường.

Theo bà Nga, yêu cầu để sản phẩm được ghi là “nước khoáng thiên nhiên” gắn với việc sản xuất, đóng chai tại nguồn theo quy định áp dụng. Tại Vikoda, doanh nghiệp đã xây dựng đồng thời ba hệ thống gồm hệ thống sản xuất, hệ thống tiêu chuẩn và quy trình, cùng hệ thống kiểm tra chất lượng.

Với việc đã có 22 năm liên tiếp đạt chứng nhận Hàng Việt Nam chất lượng cao do người tiêu dùng bình chọn, bà Nga coi đây là niềm tự hào của doanh nghiệp và cũng đặt ra trách nhiệm về chất lượng mà người tiêu dùng kỳ vọng phải được duy trì qua thời gian.

Khai thác nguồn tài nguyên bản địa là nước khoáng thiên nhiên bằng công nghệ mới.
“Khai thác tài nguyên bản địa bằng công nghệ mới là bài toán phát triển bền vững của các doanh nghiệp Việt Nam”, bà Vũ Kim Hạnh, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp hàng Việt Nam chất lượng cao phát biểu nhân chuyến company tour hôm 25-9.

Bài toán phát triển lớn, tiềm năng xuất khẩu nước khoáng của Việt Nam

Bà Nga cho hay, sản lượng tối đa của nguồn Đảnh Thạnh khoảng 500 m³/ngày đêm khiến khả năng đáp ứng thị trường có giới hạn. Doanh nghiệp vì vậy đang nghiên cứu thêm nguồn nước khoáng Suối Dầu tại Khánh Hòa. Trong khi đó, thị trường xuất khẩu cũng được Vikoda xác định là một hướng đi. Hiện nay, sản phẩm đã xuất khẩu sang Trung Quốc và đang mở rộng sang Hồng Kông, Nhật Bản, đồng thời xúc tiến thị trường Mỹ và Hàn Quốc.

Nhưng xuất khẩu nước khoáng không phải bài toán đơn giản. Một chai nước có giá trị không quá lớn nhưng trọng lượng lớn, dẫn đến chi phí vận chuyển cao. Bà Nga cho biết chi phí vận chuyển là một trong những thách thức đáng kể, thậm chí có trường hợp chi phí cước vận chuyển tương đương giá trị chai nước.

Bởi vậy, bài toán thương hiệu quốc tế không chỉ nằm ở việc sản phẩm có tốt hay không. Nó còn liên quan đến định vị, hệ thống phân phối, logistics và khả năng tạo ra giá trị đủ lớn để bù đắp chi phí đưa sản phẩm đi xa.

Theo mục tiêu được Vikoda công bố tại chương trình, doanh nghiệp đặt mục tiêu đến năm 2028 đạt doanh số 40 triệu USD và sản lượng tiêu thụ 1 triệu lít/ngày.

Một số nội dung trao đổi liên quan đến việc tăng trưởng bằng cách nào mà không đánh đổi nguồn lực tạo nên tăng trưởng?

Và đây cũng chính là nơi câu chuyện “chuyển đổi xanh” được đặt vào thực tế. Theo bà Vũ Kim Hạnh, chuyển đổi xanh tại doanh nghiệp cần được nhìn qua nhiều yếu tố, từ xử lý rác thải, bảo vệ môi trường, tiết kiệm năng lượng đến thúc đẩy kinh tế tuần hoàn. Với Vikoda, phải bắt đầu từ cách doanh nghiệp quản lý nguồn nước.

TS. Dương Đức Minh nhìn nguồn khoáng Đảnh Thạnh không chỉ dưới góc độ của một nguyên liệu cho sản phẩm nước uống. Theo ông, giá trị của khu vực này còn nằm ở cảnh quan, môi trường và khả năng hình thành những hoạt động trải nghiệm gắn với văn hóa địa phương. Theo quan sát của TS. Minh, Vikoda có lực lượng lao động trẻ đang làm việc tại nhà máy. Một nguồn tài nguyên bản địa, nếu được khai thác đúng cách, không chỉ tạo ra một chai nước, nó có thể tạo ra việc làm, thu nhập cho người lao động trẻ ở địa phương. Và xa hơn nữa, hình thành một hệ sinh thái kinh tế gắn với địa phương.

TS. Dương Đức Minh cho rằng, Vikoda nhìn thấy giá trị nào trong đó, sử dụng công nghệ nào để nâng giá trị và tạo ra mô hình kinh doanh nào đủ bền vững để tài nguyên ấy tiếp tục nuôi dưỡng cộng đồng là điều rất đáng quan tâm.

Tóm tắt nhanh về nước khoáng kiềm thiên nhiên Đảnh Thạnh – Vikoda:

  • Lợi ích của nước khoáng kiềm tự nhiên? Nước có độ pH 9.0 tự nhiên (dao động 8.5-9.5) từ mỏ khoáng nóng Đảnh Thạnh, đóng chai trực tiếp tại nguồn, không can thiệp tạo kiềm nhân tạo, rất có lợi cho sức khỏe. Chẳng hạn: trung hòa nhanh acid dạ dày, bổ sung vi khoáng thiết yếu, thanh lọc và bù nước nhanh, chống lão hóa.
  • Giới hạn khai thác mỏ Đảnh Thạnh là bao nhiêu? Để bảo vệ mạch nước ngầm bản địa, trữ lượng khai thác tối đa được khống chế ở mức 500 m³/ngày đêm trong vùng bảo vệ rộng 35 ha.

Bài: Trần Quỳnh – Ảnh: Sỹ Nam, Quốc Bảo


Tìm đọc trọn series: Bức tranh toàn cảnh thị trường nước uống đóng chai

Kỳ 1: Đi tìm “Ngọc trong đá”: Từ nguồn khoáng Đảnh Thạnh đến câu chuyện thương hiệu Việt

Kỳ 2: Thị trường tỉ đô phân định rạch ròi và những lợi ích thiết thực từ nước khoáng kiềm

Kỳ 3: Góc khuất “nước cỏ”: Vì sao người tiêu dùng phải cảnh giác với nước đóng bình giá siêu rẻ?


Tin bài khác: